خانه / سیاسی / پنج دلیل برای مهم بودن نبرد کوبانی/کاترین ویلکنز

پنج دلیل برای مهم بودن نبرد کوبانی/کاترین ویلکنز

در سه هفته گذشته شهر استراتژیک کوبانی در مرز سوریه-ترکیه به کانون اصلی مبارزه بین المللی علیه گروه افراطی سنی داعش تبدیل شده است. تکفیری های مهاجم با مقاومتی مثال زدنی از سوی یگانهای مدافع خلق(ی پ گ) شاخه نظامی حزب اتحاد دموکراتیک(پ ی د) روبرو شده اند

در سه هفته گذشته شهر استراتژیک کوبانی در مرز سوریه-ترکیه به کانون اصلی مبارزه بین المللی علیه گروه افراطی سنی داعش تبدیل شده است. جهادی های مهاجم با مقاومتی مثال زدنی از سوی یگانهای مدافع خلق(ی پ گ) شاخه نظامی حزب اتحاد دموکراتیک(پ ی د) روبرو شده اند. حزب اتحاد دموکراتیک به عنوان حزب اصلی در کردستان سوریه با حزب کارگران کردستان(پ ک ک)که حزبی غیرقانونی در ترکیه است رابطه دارد.
 
یگانهای مدافع خلق علیرغم اینکه تنها گروه غیرجهادی در شرق سوریه تحت کنترل داعش است هیچ کمکی از سوی ترکیه و برادرانش در اقلیم کردستان عراق دریافت نکرده اند. نبرد کوبانی خصوصیتی فوق تصور پیدا کرده است چرا که جنگ درست در آنسوی مرز ترکیه اتفاق می افتد، تانکهای ترکیه رو به سوریه درسر مرز استقرار یافته اند و روزنامه نگارها، آوارگان کرد، و افراد غیرنظامی از آنسوی مرز نظاره گر ایستاده اند و تحولات نبرد را رصد می کنند.
 
پنج دلیل وجود دارد که چرا نتیجه نبرد کوبانی دارای پیامدهای مهمی برای جنگ علیه داعش و تحولات سوریه، ترکیه و عراق است.
 
۱-  اعتبار ائتلاف علیه داعش در خطر است
 
در ائتلافی که بیشتر شرکای منطقه ای واشنگتن بیشتر از هر چیز بر تغییر رژیم در سوریه تمرکز کرده اند، حمله جهادی ها به کوبانی آزمونی برای اینست که آیا امریکا می تواند شرکایش را مجاب کند تا بصورتی موقتی اولویتهای دیگرشان را کنار بگذارند و به گونه ای موثر علیه داعش دست به اقدام بزنند. در رابطه با ترکیه این نه تنها دعوای خونی رجب طیب اردوغان با بشار اسد را شامل می شود بلکه همچنین میل قوی ترکیه برای تضعیف پ ک ک را نیز در بر می گیرد. تاکنون ترکها تمایلی برای اولویت بخشیدن به مبارزه با داعش نسبت به تضعیف پ ک ک از خود نشان نداده اند. مسعود بارزانی رئیس اقلیم کردستان که یک متحد دیگر آمریکاست نیز مایل است که گروههای کردی دیگر که زیر فرمانش نمی روند را تضعیف کند. تجربه کوبانی تاکنون نشان داده است که این ایالات متحده بوده است که مجبور شده است اولویتش یعنی «تضعیف و نهایتا نابودی» داعش را کنار بگذارد تا شرکایش در آنکارا و اربیل را خشمگین نکند.
 
به راحتی نمی توان توضیح داد که چرا حملات هوایی ایالات متحده در دو هفته حیاتی اول نبرد کوبانی بسیار محدود بودند. واشنگتن همچنین از تماس مستقیم با حزب اتحاد دموکراتیک و یگانهای مدافع خلق طفره رفته است علیرغم اینکه آنها تنها نیروی معتدل در شرق سوریه هستند. سکوت اولیه امریکا که منجر به پیشرویهای جهادیها به سمت محاصره کامل کوبانی شد پیام کاملا متفاوتی را در مورد اولویتهای آمریکا نسبت به آنچه که باراک اوباما تابستان امسال اعلام کرد را می رساند. اگر ترکیه اجازه دارد اولویتهای ائتلاف را تغییر دهد بدین معنا است که پیام محکمی به دیگر رقبا می فرستد و سوالات جدیدی را در مورد اعتبار ائتلاف پیش می کشد.
 
۲-   نبرد کوبانی ترکیه را مجبور کرده است اولویتهایش را در سوریه کاملا آشکار سازد
 
رویکرد ترکیه نسبت به نبرد کوبانی هر گونه تردید باقی مانده نسبت به اولویتهای آنکارا در سوریه را برطرف کرده است. چشم انداز یک دولت کردی تحت حکومت حزب اتحاد دموکراتیک در امتداد مرز ترکیه با سوریه چیزی بسیار فراتر از آنست که آنکارا بتواند بپذیرد. در عوض ترکیه خواستار آنست که منطقه حائل مورد نظر خود را در داخل مرزهای سوریه ایجاد کند تا آوارگان سوری در آن اسکان داده شوند و کردهای سوریه هم نتوانند حکومت مورد نظر خود را شکل بدهند. علیرغم فشارهای آمریکایی ها و اروپاییها ترکیه تاکنون اجازه نداده است که کردهای بخشهای دیگر، از مرز ترکیه به عنوان تنها مسیر کمک به کوبانی عبور کنند.
 
در دیدار پشت درهای بسته صالح مسلم رهبر حزب اتحاد دموکراتیک با مقاماهای اطلاعاتی ترک، بنا بر گزارشها، آنکارا به او اعلام کرده است تنها در صورتی به یگانهای مدافع خلق کمک می کند که حزب اتحاد دموکراتیک خودگردانی های خود در شمال سوریه را منحل کند و به ارتش آزاد سوریه-که تا بحال غالبا از به رسمیت شناختن حق اقلیتها طفره رفته است- بپیوندند، پیوند خود با پ ک ک را به طور کل قطع کند، و بخشی از “پروژه منطقه حائل” مورد نظر ترکیه بشود. بدین ترتیب کردهای سوریه یک  انتخاب بیشتر نداشتند: تن دادن کامل به خواسته های آنکارا در میز مذاکره یا تسلیم کامل به داعش در میدان نبرد.
 
تجربه کوبانی سوالات جدی را در مورد نقشی که ترکیه می تواند در ائتلاف بازی کند را مطرح کرده است زیرا ائتلاف علیه داعش پیش از هر چیز دیگر اولویت خود را برتضعیف و نابودی توانمندیهای داعش در عراق و سوریه گذاشته است.
 
۳-  شکست حزب اتحاد دموکراتیک می تواند فرایند آشتی بین کردها و ترکها در ترکیه را بهم بزند
 
نتیجه نبرد کوبانی پیامدهای مهمی برای ثبات داخلی ترکیه، روابط تیره دولت با ۱۵ میلیون شهروند کُرد خود، و برای سرنوشت آتش بس ۱۹ ماهه بین ارتش ترکیه و پ ک ک در پی خواهد داشت.
 
عبدالله اوجالان رهبر پ ک ک که فرایند صلح با آنکارا را از سلول زندانش در زندان ایمرالی هدایت می کند اخیرا اعلام کرده است که اگر کوبانی سقوط کند گفتگوهای صلح تمام خواهند شد. اما با حمایت و یا بدون حمایت رهبران رسمی، کردها در ترکیه آینده خود را با سرنوشت کوبانی مرتبط ساخته اند. کوبانی به سمبل ملی گرایی کردی تبدیل شده است و این اعتقاد را میان آنها تقویت کرده است که دولت اردوغان با جهادی ها علیه قوم و خویش هایشان در شمال سوریه اتحاد بسته است. خشم کردها به خیابانهای شهرهای جنوب شرق و سراسر ترکیه کشیده شد و در عرض چند روز حدود ۴۰ نفر کشته شدند و ادارات دولتی به تعطیلی کشیده شدند.
 
این اعتقاد که کردهای ترکیه در مواجه با تهدید داعش راه چاره دیگری به زیر فرمان رفتن آنکارا ندارند قمار پرخطر رهبران ترکیه را نشان می دهد. اگر جنگ مسلحانه با پ ک ک از سر گرفته شود ترکیه احتمالا خود را با سه چالش امنیتی همزمان-پ ک ک، اسد، و داعش- مواجه خواهد دید، بطوریکه مجبور خواهد بود در سه جبهه بجنگد.
 
۴-    نتیجه نبرد کوبانی پیامدهایی برای سیاست کردی در منطقه خواهد داشت
 
قتل و عام داعش در کوبانی پیامدهای مهمی برای روابط درون کردی در سوریه، عراق و ترکیه خواهد داشت.
 
بارزانی که رئیس اقلیم کردستان عراق و دبیرکل حزب دمکرات(KDP) است سلطه حزب اتحاد دموکراتیک/پ ک ک بر مناطق کردنشین سوریه را تهدیدی برای موقعیت خود به حساب می آورد. اما رقیب اصلی او یعنی حزب اتحادیه میهنی در واکنش به سلطه حزب دمکرات در عرصه سیاست اقلیم روابط نزدیکی را با پ ک ک ایجاد کرده است. از زمان آغاز بحران سوریه، بارزانی تلاش ناموفقی کرده است تا کردهای سوریه را تحت کنترل کامل خود دربیاورد. او مرز اقلیم خود را بر روی رهبر حزب اتحاد دموکراتیک بست، بطوریکه، بنا بر گزارشها، صالح مسلم مجبور شد از طریق فرودگاه بغداد نه از طریق اربیل برای شرکت در مراسم خاکسپاری پسرش که در جنگ با داعش در سوریه سال گذشته کشته شده بود به خانه برگردد.
 
نفوذ پ ک ک در عراق همواره خیلی محدود بوده است اما اخیرا که پ ک ک و یگانهای مدافع خلق برای کمک به نیروهای پیشمرگه در برابر پیشرویهای داعش سریعا وارد عمل شدند این نفوذ در حال افزایش است. حتی قبل از آنکه حملات هوایی آمریکا در  تاریخ ۷ ام آگوست شروع شود کمک سریع پ. ک. ک کمک کرد که پیشرویهای داعش متوقف شود و به مقدار زیادی مواضع کردها در مناطقی چون کوههای شنگال و جنوب اربیل تقویت شد. حال سرنوشت کردها در سوریه دوباره در موازنه سیاسی در شمال عراق احساس خواهد شد.
 
کوتاهی بارزانی در این بحران انتقادات فزاینده ای را به دنبال داشته است و اگر کوبانی «آلامو»*ی دیگری بشود احتمالا چهره او در بین کردها و رقبای سیاسی کردش بیش از پیش لطمه می بیند. آنهایی که طرفدار مقاومتند نفوذشان در عرصه سیاسی پویا و در حال تغییر کردستان عراق بیشتر خواهد شد.
 
۵-   نتیجه نبرد کوبانی خودگرانی های کردی در شمال سوریه را تقویت خواهد کرد یا آنها را از بین خواهد برد
 
سرنوشت ایجاد خودگردانی کردهای سوریه-که قیام ۱۹ جولای خوانده شده و در آن اسد نیروهای خودرا از مناطق کردنشین بیرون کشید- احتمالا در کوبانی تعیین خواهد شد.
 
مناطق تحت کنترل کردها که خود کردها به آن روژآوا می گویند شامل سه کانتون از هم جدا افتاده در امتداد محور شرق به غرب است که کانتون کوبانی در وسط آنها واقع است. بدین ترتیب خودگردانی کوبانی مثل میخ آسه( اتصال محور) در روژآوا عمل می کند. نبرد کوبانی باعث شده است شبه نظامیان خشن داعش در آن زمینگیر شوند در غیر اینصورت آنها می توانستند به سمت کانتونهای جزیره و عفرین در شرق و غرب حمله کنند.بدون کوبانی برای آن دو تا کانتون خیلی دشوار خواهد بود در مقابل تهدید داعش و گروههای دیگر مقاومت بکنند. سقوط کوبانی آغازی خواهد بود بر عقب گرد تجربه خود گردانی کردها مخصوصا در منطقه جزیره و همچنین باعث خواهد شد نیروهای داعش به سمت غرب یعنی به مناطق عرب نشین شمال حلب و گذرگاه باب السلامه که برای تهیه تدارکات نیروهای مخالف اسد ارزش حیاتی دارد حرکت کنند.
 
نبرد کوبانی ممکن است در عرض چند ساعت یا چند روز خاتمه یابد اما تاثیرات آن در آینده ای طولانی مدت همچنان احساس خواهد شد./B
 
 منبع: وبسایت بنیاد کارنگی
 
ترجمه از: کمال ایرانی دوست
 
 *آلامو(Alamo): آلامو شهر میشن(Mission) واقع در سان آنتونیو در ایالت تکزاس آمریکاست. این شهر در سال ۱۸۳۶ وقتی که آمریکا و مکزیک با هم می جنگیدند توسط ارتش مکزیک که چندین هزار نفر بودند محاصره شده بود. تنها حدود ۱۸۰ آمریکایی در شهر باقی مانده بودند که همه آنها بعد از یک مقاومت قهرمانانه کشته شدند. نبرد آلامو برای استقلال تگزاس صورت گرفته بود و بعدها تگزاس ایالتی از آمریکا شد.(مترجم)
 
کد مطلب: ۷۲۴۲۶  |  تاريخ: ۱۳۹۳/۸/۷  |  ساعت: ۱ : ۱۶

شناسه خبر : 17217

این خبر رو هم ببینید

بلومبرگ: سرکردۀ جدید داعش در استانبول دستگیر شد

روزنامۀ بلومبرگ از قول مقامات ترکیه مدعی شد، سرکردۀ جدید داعش در استانبول توسط پلیس …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 + نه =